Bảo hiểm hàng hóa vận chuyển không chỉ là “chi phí bắt buộc”, mà đang trở thành một lợi thế cạnh tranh rất rõ ràng cho các doanh nghiệp logistics – đặc biệt là cộng đồng HLA, BNI đang phục vụ nhóm khách hàng doanh nghiệp ngày càng chuyên nghiệp và khó tính.
Bảo hiểm hàng hóa vận chuyển – giải pháp an toàn cho doanh nghiệp logistics
Trong chuỗi cung ứng, một cú va chạm nhỏ, một container bị ướt, hay một chuyến xe gặp tai nạn giữa đường đèo… đều có thể “thổi bay” lợi nhuận của cả tháng. Doanh nghiệp logistics đứng giữa khách hàng – hãng vận tải – hãng bảo hiểm, nên chỉ cần xử lý chậm hoặc thiếu chuyên nghiệp là uy tín sụt giảm ngay.
Bảo hiểm hàng hóa vận chuyển chính là “lá chắn tài chính” giúp doanh nghiệp logistics:
Giảm rủi ro phải tự bỏ tiền túi bồi thường
Giữ uy tín với chủ hàng
Nâng tầm hình ảnh chuyên nghiệp trong mắt đối tác HLA, BNI và khách hàng quốc tế
Bài viết này được Thế Giới Bảo Hiểm Online xây dựng như một “cẩm nang thực tế” cho chủ doanh nghiệp logistics, công ty giao nhận, vận tải nội địa, FWD, SME đang hoạt động trong mạng lưới HLA, BNI.
Bảo hiểm hàng hóa vận chuyển là gì?
Bảo hiểm hàng hóa vận chuyển là một loại bảo hiểm tài sản trong nhóm bảo hiểm phi nhân thọ. Doanh nghiệp tham gia bảo hiểm để được công ty bảo hiểm bồi thường nếu hàng hóa bị mất mát, hư hỏng do các rủi ro trong quá trình vận chuyển bằng đường bộ, đường biển, đường hàng không, đường sắt… theo đúng điều khoản đã thỏa thuận trong hợp đồng.
Với vận tải quốc tế, phạm vi bảo hiểm thường được quy định theo các Institute Cargo Clauses – ICC (A, B, C) do Viện bảo hiểm London ban hành, bản mới phổ biến là ICC 01/01/2009 và được áp dụng rộng rãi cho hàng hóa vận chuyển đường biển.
Phân biệt: bảo hiểm trách nhiệm vs bảo hiểm hàng hóa
Nhiều doanh nghiệp logistics đã mua bảo hiểm trách nhiệm cho nhà vận chuyển, nhưng điều này không giống bảo hiểm hàng hóa:
Bảo hiểm trách nhiệm: bảo vệ doanh nghiệp logistics khi bị khiếu nại, yêu cầu bồi thường do lỗi nghề nghiệp, sơ suất trong quá trình cung cấp dịch vụ.
Bảo hiểm hàng hóa vận chuyển: bảo vệ chính giá trị hàng hóa, thường đứng tên chủ hàng hoặc bên có quyền lợi liên quan.
Trong nhiều vụ tổn thất, việc chỉ dựa vào trách nhiệm của nhà vận chuyển là không đủ, vì trách nhiệm có thể bị giới hạn theo công ước, luật chuyên ngành hoặc hợp đồng vận tải. Khi đó, bảo hiểm hàng hóa vận chuyển là “điểm tựa” tài chính quan trọng để bù đắp phần giá trị bị vượt quá.
Vì sao doanh nghiệp logistics nên chủ động đề xuất bảo hiểm hàng hóa?
1. Bảo vệ dòng tiền và lợi nhuận
Một lô hàng vài tỷ bị ngập nước, cháy, đổ vỡ… nếu không có bảo hiểm, tranh chấp bồi thường thường kéo dài, trong khi khách hàng có thể yêu cầu doanh nghiệp logistics tạm ứng bồi thường để giữ tiến độ đơn hàng – gây “đứt gãy” dòng tiền.
Khi có bảo hiểm hàng hóa:
Doanh nghiệp có đối tác chia sẻ rủi ro tài chính
Chi phí tổn thất được chi trả theo hợp đồng bảo hiểm, không “đè” lên biên lợi nhuận mỏng của doanh nghiệp logistics
2. Tăng tính chuyên nghiệp trong mắt khách hàng & cộng đồng HLA, BNI
Trong các buổi 1-1, kết nối kinh doanh tại BNI hay các event khi bạn giới thiệu dịch vụ logistics trọn gói kèm tư vấn bảo hiểm hàng hóa, khách hàng thấy ngay:
Bạn hiểu rõ rủi ro trong chuỗi cung ứng
Bạn chủ động đề xuất giải pháp an toàn chứ không chỉ bán dịch vụ vận chuyển đơn thuần
Điều này giúp tăng tỷ lệ chốt deal, đặc biệt với các khách hàng FDI, doanh nghiệp xuất nhập khẩu chuyên nghiệp, yêu cầu đầy đủ về bảo hiểm theo hợp đồng, Incoterms.
3. Đáp ứng yêu cầu hợp đồng & Incoterms
Với các điều kiện CIF, CIP, bên bán có nghĩa vụ mua bảo hiểm cho hàng hóa đến địa điểm đã thỏa thuận.
Doanh nghiệp logistics nếu hiểu rõ cơ chế này, có thể:
Tư vấn cho khách hàng chọn điều kiện thương mại phù hợp.
Chủ động đề xuất và sắp xếp hợp đồng bảo hiểm hàng hóa đúng chuẩn, thay vì để khách tự xoay xở.
Phạm vi bảo hiểm hàng hóa vận chuyển phổ biến
Tùy theo tuyến đường, loại hàng và nhu cầu bảo vệ, doanh nghiệp có thể lựa chọn điều kiện bảo hiểm khác nhau. Với vận tải biển quốc tế, thường gặp 3 bộ điều kiện: ICC (A), ICC (B), ICC (C).
1. Điều kiện ICC (A) – “All Risks”
Được xem là điều kiện rộng nhất, bảo hiểm mọi rủi ro bất ngờ, không lường trước gây mất mát, hư hỏng hàng hóa, trừ những trường hợp bị loại trừ chung (chiến tranh, cố ý của người được bảo hiểm, hao hụt tự nhiên, đóng gói không phù hợp, chậm trễ thuần túy…).
Phù hợp với hàng giá trị cao, dễ bị ảnh hưởng khi có va đập, ẩm, nước, trộm cắp…
2. Điều kiện ICC (B) – “Rủi ro trung bình”
Bảo hiểm các rủi ro như: cháy nổ, tàu mắc cạn, tàu đắm, va chạm, thiên tai lớn, nước biển xâm nhập vào container/hầm tàu… cùng một số rủi ro khác được liệt kê cụ thể.
Phạm vi hẹp hơn ICC (A), nhưng phí thường thấp hơn.
3. Điều kiện ICC (C) – “Rủi ro tối thiểu”
Bảo hiểm một số rủi ro chính: cháy nổ, tàu đắm, lật, va chạm nghiêm trọng…
Không bảo hiểm nhiều rủi ro “nhỏ mà phiền” như ẩm mốc, ướt nước nhẹ, va chạm nhẹ dẫn đến móp méo…
Thường áp dụng cho hàng ít nhạy cảm, hoặc theo yêu cầu riêng của hợp đồng.
4. Hàng hóa vận chuyển đường bộ, đường sắt, nội địa
Với hàng nội địa, hàng xuyên biên giới bằng đường bộ, đường sắt… các công ty bảo hiểm tại Việt Nam sẽ ban hành quy tắc riêng, nhưng về cơ bản vẫn bao gồm:
Rủi ro được bảo hiểm thường gặp: tai nạn bất ngờ của xe, cháy nổ, đổ hàng, mất cắp cả kiện, thiên tai…
Rủi ro loại trừ phổ biến: cố ý của người được bảo hiểm; hàng hóa vi phạm pháp luật; bao bì, đóng gói không phù hợp; hao hụt thông thường; trách nhiệm chậm trễ thuần túy…
Doanh nghiệp logistics cần chuẩn bị gì khi mua bảo hiểm hàng hóa?
Dưới đây là checklist ngắn gọn để bạn – với vai trò doanh nghiệp logistics – làm việc hiệu quả với khách hàng và Thế Giới Bảo Hiểm Online:
1. Xác định rõ thông tin lô hàng
Loại hàng, tính chất (dễ vỡ, dễ cháy, nhạy cảm nhiệt độ…)
Giá trị hàng hóa (theo invoice, có cộng thêm chi phí vận chuyển, lợi nhuận dự kiến hay không)
Tuyến đường, phương thức vận chuyển (biển, bộ, air, rail, kết hợp)
Thời gian vận chuyển, điểm đi – điểm đến
2. Nắm rõ điều kiện thương mại (Incoterms) và vai trò của mình
Bên bán hay bên mua là người chịu trách nhiệm mua bảo hiểm (đặc biệt trong CIF, CIP)
Doanh nghiệp logistics đứng ở vai trò nào: đại lý, FWD, nhà vận tải, hay đơn vị tư vấn trọn gói?
3. Lựa chọn điều kiện bảo hiểm & mức khấu trừ phù hợp
Hàng giá trị cao, nhạy cảm → nên ưu tiên ICC (A) hoặc điều kiện nội địa tương đương “mọi rủi ro”.
Hàng bền, ít nhạy cảm → có thể cân nhắc ICC (B)/(C) hoặc phạm vi hẹp hơn để tối ưu phí.
Thỏa thuận mức khấu trừ (deductible) phù hợp để cân bằng giữa phí bảo hiểm và khả năng chấp nhận rủi ro nhỏ.
4. Chuẩn bị và lưu trữ chứng từ đầy đủ
Hợp đồng mua bán, invoice, packing list
Vận đơn (B/L, AWB, CMR…), phiếu giao nhận, biên bản bàn giao
Ảnh chụp hàng trước khi xếp, quá trình xếp dỡ (rất hữu ích khi tranh chấp bồi thường)
Theo kinh nghiệm thực tế và hướng dẫn quy trình của nhiều đơn vị logistics, việc chuẩn hóa các bước trên giúp quá trình tham gia bảo hiểm, cấp đơn và bồi thường diễn ra nhanh, hạn chế tranh chấp.
Lợi ích cụ thể cho chủ doanh nghiệp logistics trong cộng đồng HLA & BNI
Gia tăng doanh thu trên mỗi lô hàng
Ngoài phí vận chuyển, doanh nghiệp có thêm doanh thu từ dịch vụ bảo hiểm (hoa hồng, phí dịch vụ tư vấn), nhưng vẫn mang lại lợi ích rõ ràng cho khách hàng.
Tạo sự khác biệt khi giới thiệu tại BNI
Trong 45 giây, bạn không chỉ nói “Công ty em chuyên vận chuyển, giao nhận…” mà có thể nói:
“Chúng tôi thiết kế trọn gói giải pháp logistics kèm bảo hiểm hàng hóa vận chuyển giúp doanh nghiệp an tâm từ kho đến kho.”
Đây là USP mạnh mẽ khi so sánh với các nhà vận chuyển chỉ bán “đường đi”.
Giảm xung đột khi có sự cố
Khi có tổn thất, khách hàng “nhìn” vào hợp đồng bảo hiểm + quy trình bồi thường, thay vì chỉ gây áp lực trực tiếp lên doanh nghiệp logistics.
Mối quan hệ vẫn được giữ vững để tiếp tục hợp tác dài hạn.
Tuân thủ pháp luật & chuẩn mực quốc tế
Hợp đồng bảo hiểm, điều khoản, quy trình bồi thường đều nằm trong khung pháp lý của Luật Kinh doanh Bảo hiểm 2022 và phù hợp với thông lệ quốc tế (ICC, Incoterms).
Một số lưu ý thực tế khi tham gia bảo hiểm hàng hóa
Khai báo trung thực: khai thiếu giá trị, khai sai bản chất hàng hóa để giảm phí rất dễ dẫn đến tranh chấp, bị từ chối bồi thường.
Đọc kỹ điều khoản loại trừ: ví dụ hàng cũ, hàng đã hỏng trước khi xếp, bao bì không phù hợp, chậm trễ thuần túy, hao hụt tự nhiên… thường không được bảo hiểm.
Lưu ý thời hạn thông báo tổn thất: nhiều hợp đồng yêu cầu thông báo trong một khoảng thời gian nhất định kể từ khi phát hiện tổn thất – cần cài quy trình nội bộ rõ ràng.
Phối hợp giám định nhanh chóng: khi có sự cố, cần liên hệ ngay đơn vị bảo hiểm, giám định viên, giữ nguyên hiện trường và chứng từ để không mất quyền lợi.
Vì sao nên mua bảo hiểm hàng hóa vận chuyển qua Thế Giới Bảo Hiểm Online?
Thế Giới Bảo Hiểm Online hướng đến vai trò “broker bảo hiểm” thân thiện dành cho SMEs và doanh nghiệp logistics, với các lợi thế:
So sánh nhiều công ty bảo hiểm uy tín trên thị trường (bảo hiểm phi nhân thọ) để đề xuất phương án phù hợp với tuyến đường & loại hàng của bạn.
Hiểu nghiệp vụ logistics: chúng tôi đồng hành với nhiều doanh nghiệp vận tải, FWD, kho bãi nên hiểu được “nỗi đau” của ngành để tư vấn điều khoản sát thực tế.
Quy trình online – rõ ràng: từ bước thu thập thông tin, báo phí, cấp đơn đến hỗ trợ bồi thường, tất cả đều có checklist để bạn dễ làm việc với khách hàng và hãng bảo hiểm.
Định hướng lâu dài cho thành viên HLA, BNI: giúp doanh nghiệp xây dựng sản phẩm dịch vụ logistics + bảo hiểm như một gói giải pháp chuẩn, có thể đem đi pitching, thuyết trình, giới thiệu trong chapter.
Quy trình tư vấn bảo hiểm hàng hóa vận chuyển tại Thế Giới Bảo Hiểm Online
Tiếp nhận thông tin lô hàng & nhu cầu bảo hiểm
Bạn gửi thông tin cơ bản (loại hàng, tuyến, giá trị, Incoterms, yêu cầu của khách hàng…).
Phân tích rủi ro & đề xuất phương án bảo hiểm
Đề xuất điều kiện bảo hiểm (ICC A/B/C hoặc điều kiện nội địa tương đương), mức trách nhiệm, mức khấu trừ.
Báo phí & tối ưu phương án
Đưa ra nhiều lựa chọn (mức phí – phạm vi bảo hiểm – mức khấu trừ) để bạn dễ trình bày lại cho khách hàng.
Hoàn thiện hồ sơ & cấp giấy chứng nhận bảo hiểm
Hỗ trợ kiểm tra nội dung hợp đồng, đảm bảo đúng tên người được bảo hiểm, hành trình, giới hạn trách nhiệm.
Đồng hành khi có tổn thất
Hướng dẫn quy trình thông báo, thu thập chứng từ, làm việc với giám định, theo dõi hồ sơ bồi thường.
Kết luận – Biến rủi ro thành lợi thế cạnh tranh
Thay vì “cầu mong không có rủi ro”, doanh nghiệp logistics chuyên nghiệp chọn cách chuyển giao rủi ro thông minh bằng bảo hiểm hàng hóa vận chuyển.
Đó không chỉ là bảo vệ tài sản, mà còn là cách:
Giữ vững uy tín với khách hàng
Nâng tầm hình ảnh trong cộng đồng HLA, BNI
Mở thêm dòng doanh thu từ dịch vụ bảo hiểm, đồng thời gia tăng giá trị giải pháp logistics trọn gói
Nếu bạn đang cần một giải pháp bảo hiểm hàng hóa vận chuyển rõ ràng – dễ hiểu – đúng chuẩn pháp luật Việt Nam, hãy liên hệ Thế Giới Bảo Hiểm Online để được tư vấn chi tiết cho từng tuyến hàng cụ thể.
